Sâm Cau là một vị thuốc quý có công dụng điều trị bệnh hiệu quả đã được Y học kiểm chứng. Tổng quan về cây Sâm Cau và lợi ích của nó trong bài viết này.

Cây sâm cau là gì?

Sâm cau là một loài thực vật có hoa thuộc họ Hypoxidaceae. Chúng còn có tên gọi khác là cồ nốc lan, ngải cau, nam sáng ton, soọng ca, thài léng, tiên mao.

Đặc điểm của sâm cau

  • Lá cây: Lá mọc tụ họp thành túm từ thân rễ, xếp nếp như lá cau hình mũi mác dẹp. Chúng có chiều dài khoảng 20 – 30cm, rộng 2,5 cm – 3cm. Bẹ lá to và dài. Cuống lá dài khoảng 10cm.
  • Rễ: Sâm cau chỉ có một phần thân rễ chính, dạng nguyên củ. Thân rễ hình trụ dài, mọc thẳng không phân nhánh và cắm sâu xuống lòng đất. Rễ thót lại hai đầu, mang nhiều rễ phụ. Chúng thường phân đốt rõ ràng và có vỏ màu nâu đen.
  • Hoa: Hoa sâm cau có màu vàng rất bắt mắt. Mỗi cụm hoa thường có 3 – 5 bông mọc trên một cán ngắn ở kẽ lá.
  • Quả và hạt: Quả sâm cau dài từ 1,2 – 1,5cm. Hạt phình ở đầu, một quả thường có 1-4 hạt.

cây sâm cau

Phân loại cây sâm cau

Rất nhiều người nhầm tưởng rằng sâm cau có 2 loại là sâm cau đỏ và sâm cau đen bởi những nét tương đồng của chúng. Nhưng thực chất, sâm cau đỏ là rễ bồng bồng, và sâm cau chỉ có một loại duy nhất là sâm cau đen. Khi lựa chọn mua sâm cau, người tiêu dùng cần thật cẩn trọng để không bị nhầm lẫn giữa hai loại này. Sâm cau có nhiều công dụng hữu ích và quý hiếm hơn rễ bồng bồng rất nhiều. Bởi vậy, trên thị trường hiện nay, trường hợp làm giả hoặc trộn lẫn hai loại cây này với nhau diễn ra khá phổ biến, mục đích để đánh lừa người dùng, thu về lợi nhuận.

Cách phân biệt 2 loại cây này là dựa vào màu sắc. Rễ bồng bồng có màu hồng gần giống với khoai lang tím, còn sâm cau có hình dáng gần giống cây cau và có màu đen.

Sâm cau được trồng ở đâu?

Sâm cau sinh trưởng tốt trong môi trường ẩm và có nhiều ánh sáng. Bởi vậy, chúng thường mọc ở trên những vùng đất màu mỡ trong thung lũng, chân núi đá vôi hoặc ven nương rẫy. Vào mùa mưa ẩm, loài cây này phát triển và sinh sôi rất nhanh. Sâm cau được phát hiện ở một số tỉnh phía nam Trung Quốc, Lào, Việt Nam và một số nước Đông Nam Á. Tại Việt Nam, sâm cau tập trung ở các vùng núi như Lai Châu, Tuyên Quang, Cao Bằng, Hòa Bình,… Hiện nay, do tình trạng khai thác quá mức nên sâm cau ngày càng trở nên khan hiếm.

Tác dụng của sâm cau

Theo Đông y sâm cau có vị cay, ngọt, tính ấm, quy kinh vào hai kinh can thận. Rễ và thân của cây sâm cau có công dụng chữa bệnh vô cùng hữu ích.

Cụ thể:

  • Trong thân và rễ của sâm cau có chứa hoạt chất Curculigin A. Hoạt chất này giúp kích thích ham muốn tình dục, tăng sinh tinh, tăng tần suất và thời gian quan hệ gấp 2 lần. Theo như nghiên cứu, dược chất trong sâm cau giúp tăng cường bản lĩnh phái mạnh lên 1,5 lần so với các dược liệu có tác dụng tương tự ví dụ như Viagra.
  • Đồng thời, nhóm chất cycloartan triterpen saponin có trong sâm cau còn giúp tăng cường hoạt động trong tế bào Leydig của tinh hoàn. Tế bào này là nơi sản xuất ra nội tiết tố nam testosterone. Bởi vậy, khi dùng sâm cau sẽ làm tăng khả năng sản xuất testosterone, chống lại các bệnh như: tinh trùng yếu, tinh trùng chưa hoàn thiện hoặc kém chuyển động.
  • Ngoài ra, sử dụng sâm cau còn hỗ trợ trừ lạnh, tê mỏi chân tay, đau nhức xương khớp hiệu quả.

Các bài thuốc và món ăn chữa bệnh bằng sâm cau

sâm cau đen

Bài thuốc chữa liệt dương do rối loạn chức năng thần kinh

Chuẩn bị 8g Sâm Cau, Sâm Bố Chính, Trâu Cổ, Kỷ Tử, Ngưu Tất, Tục Đoạn, Thạch Hộc, Hoài Sơn, mỗi vị 12g, Cáp Giới, Cam Thảo Nam, Ngũ Gia Bì, mỗi vị 8g. Đem tất cả các dược liệu sắc làm thuốc, uống mỗi ngày 1 thang.

Bài thuốc chữa tê thấp, đau nhức toàn thân

Chuẩn bị rễ Sâm Cau, Hà Thủ Ô Đỏ, Hy Thiêm Thảo, mỗi vị 20g. Sau đó ngâm cùng với 500m rượu trắng. Sau 7 – 10 ngày (có thể ngâm lâu hơn) thì đem ra sử dụng. Mỗi lần uống 30ml, uống trước bữa ăn, ngày 2 lần.

Bài thuốc chữa sốt xuất huyết

Chuẩn bị 20g Sâm Cau sao đen, 12g Cỏ Nhọ Nồi, 10g Trắc Bách Diệp sao đen, 8g Chi Tử sao đen. Sau đó đem các nguyên liệu sắc cùng 600ml. Đun cho đến khi còn khoảng 200ml thì chắt lấy phần nước để uống. Ngày uống 1 thang, chia làm 2-3 lần uống trước bữa ăn.

Sâm cau hầm thịt gà giúp bổ thận tráng dương

Chuẩn bị 250g thịt gà, 15g Sâm Cau, 15g Dâm Dương Hoắc và các loại gia vị nấu. Thịt gà đem rửa sạch, cắt miếng và ướp gia vị nấu. Sau 20p cho gà vào nước, nấu cùng với Sâm Cau và Dâm Dương Hoắc đã rửa sạch. Đến khi gà chín mềm thì múc ra bát, ăn khi còn nóng.

Cách ngâm rượu sâm cau

Rượu Sâm Cau là một trong những loại rượu được các quý ông yêu thích. Loại rượu này giúp bổ thận, tráng dương, tăng hưng phấn, cải thiện đời sống tình dục.

Hướng dẫn ngâm rượu: Chuẩn bị 50g Sâm Cau đã thái lát, phơi sấy khô và sao vàng, 650ml rượu. Đem sâm cau ngâm với rượu sau 7-10 ngày là có thể sử dụng. Mỗi ngày lắc nhẹ bình từ 1 – 2 lần. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 30ml, uống vào bữa ăn.

Những lưu ý khi sử dụng Sâm Cau

Trong Sâm Cau chứa nhiều hoạt tính tốt, đồng thời cũng còn tồn tại một số độc tính. Vì vậy, khi sử dụng Sâm Cau, để đạt hiệu quả tốt nhất cần lưu ý:

  • Trước khi dùng Sâm Cau, nên ngâm với nước vo gạo hoặc nước lã, thay nước nhiều lần cho đến khi thấy nước trong để khử độc. Ngoài ra còn một phương pháp khử độc cho Sâm Cau nữa đó là “cửu chương cửu sái”. Cụ thể, đem Sâm Cau đi hấp và phơi 9 lần, sau đó đem vùi trong đường cát để bảo quản.
  • Thật thận trọng khi cho phụ nữ có thai sử dụng Sâm Cau. Phải hỏi ý kiến của bác sĩ trước khi cho phụ nữ đang trong thai kỳ dùng.
  • Những người có thể trạng “âm hư hỏa vượng” thì không nên dùng Sâm Cau.

Sâm Cau là một trong những vị thuốc đóng góp rất lớn trong việc điều trị bệnh. Con người cần có những biện pháp bảo vệ và khai thác Sâm Cau đúng cách để chúng tránh khỏi nguy cơ tuyệt chủng.

Bài viết liên quan
Cây chùm ngây có tác dụng gì? Các bài thuốc chữa bệnh từ chùm ngây

Chùm ngây là một loại cây có nguồn gốc từ Ấn Độ. Trong các tài liệu y học dân gian, Đọc tiếp

Cách chữa khô khớp bằng đậu bắp

Khô khớp là tình trạng bệnh phổ biến của bệnh lý tại khớp, bất kỳ ai cũng có thể bị Đọc tiếp

GMP là gì? GMP cho ngành dược (GMP for pharmaceuticals)

Trên bao bì của rất nhiều sản phẩm thuốc thường có dòng chữ “Sản phẩm được sản xuất trên dây Đọc tiếp

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *